Diş Eti Çekilmesi Tedavisi

Diş Eti Çekilmesi Neden Olur?

Çoğu hastada diş eti çekilmesi tek bir nedenden değil, birkaç etkenin birleşmesinden doğar. En sık etken, diş taşı ve bakteri plağının yol açtığı diş eti hastalığıdır. Buna ek olarak sert fırçalama, ince diş eti, çapraşık dişler ve sigara kökü açığa çıkarır. Bu yüzden diş eti çekilmesi tedavisi her zaman nedeni bulmakla başlar.

“Taramalara göre 65 yaş ve üzerindekilerin %88’inde en az bir çekilme bölgesi vardır. Buna karşın 18–64 yaş grubunda bu oran %50’dir.”

Kassab MM, Cohen RE: Diş eti çekilmesinin nedenleri ve yaygınlığı. Journal of the American Dental Association, 2003.

Diş eti hastalığı çekilmeyi nasıl başlatır?

Plak, diş yüzeyinde birikip zamanla sertleşir ve diş taşına, yani tartara dönüşür. İltihap başlar, çünkü bu tabaka diş etini sürekli tahriş eder. Sonra tedavi edilmeyen iltihap kemiği eritir ve diş eti de aşağı iner. Bu nedenle diş eti çekilmesinin tedavisi iltihabı durdurmadan başarılı olmaz. Fırçalarken kanayan diş eti erken bir uyarıdır; bunu diş eti kanaması rehberimizde anlattık.

Fırçalama ve diş eti yapısı neden önemlidir?

Sert kıllı fırçayla yatay ve bastırarak fırçalamak, köpek ve küçük azı dişlerinde diş etini aşındırabilir. Öte yandan bazı kişilerin diş eti doğuştan ince ve hassastır. Benzer şekilde kemiğin dışına taşan dişlerde koruyucu doku azdır. Dolayısıyla aynı alışkanlık bir kişide sorun yaratmazken diğerinde çekilmeye yol açar.

Diğer risk etkenleri

Sigara diş etindeki kan akışını azaltır; üstelik hastalığın belirtilerini gizler. Dudak ya da dil piercing’i ise sürtünmeyle ön dişlerin diş etini zorlar. Diş sıkmanın çekilmeyi tek başına başlattığına dair güçlü kanıt yoktur, ama diş boynundaki aşınmayı artırabilir. Ayrıntıları stres ve diş sağlığı yazımızda bulabilirsiniz.

Diş Eti Çekilmesi Belirtileri Nelerdir?

En belirgin işaret, dişin eskisinden uzun görünmesidir. Ayrıca kök açığa çıkınca diş boynunda sarımsı bir renk farkı ve küçük bir basamak oluşur. Soğuk bir yudumda hissedilen keskin sızı da tipik bir işarettir. Son olarak diş aralarında koyu üçgen boşluklar belirirse çekilme ilerliyor olabilir.

Gingival resesyon

Diş eti kenarının mine-sement sınırının altına inerek kök yüzeyini açığa çıkarması; diş eti çekilmesinin tıbbi adı.

Periodontitis

Diş taşı ve bakteri plağının başlattığı, dişi taşıyan kemiği ve bağ dokusunu yıkan ileri diş eti hastalığı.

Kök yüzeyi düzleştirme

Diş eti cebindeki taşın ve bakteri birikiminin lokal anestezi altında temizlendiği derin temizlik işlemi.

Bağ dokusu grefti

Genellikle damaktan alınan ince doku parçasının açıkta kalan kökün üzerine yerleştirildiği cerrahi işlem.

Diş eti fenotipi

Diş etinin kalınlığı ve sağlam diş eti bandının genişliği; ince fenotipte çekilme riski daha yüksektir.

Diş eti çekilmesi ağrı yapar mı?

Çekilmenin kendisi çoğu zaman ağrısızdır, bu yüzden yıllarca fark edilmeyebilir. Rahatsızlık genellikle açıkta kalan kökün sıcak ya da soğuğa tepkisiyle başlar. Sızlayan dişlerin diğer nedenlerini diş hassasiyeti sayfamızda topladık. Ama zonklayan ağrı, irin akıntısı, sallanan diş ya da ateş varsa aynı gün hekiminizi arayın. Yutkunma ya da nefes almada güçlük başlarsa beklemeden acil servise gidin.

Diş Eti Çekilmesi Tedavisi Hangi Adımlarla İlerler?

Tedavi her zaman nedenle başlar, sonra kök yüzeyini korumaya geçer. Hekim önce diş eti cebi derinliğini ve çekilme miktarını milimetrik olarak ölçer. Ardından diş taşını temizler ve fırçalama tekniğinizi düzeltir. Hafif vakalarda diş eti çekilmesi tedavisi çoğu zaman bu adımlarla sona erer. Buna karşın ileri vakalarda cerrahi seçenekler devreye girer.

1. Diş eti cebi ve çekilme ölçümüyle muayene
2. Profesyonel diş taşı temizliği, gerekirse kök yüzeyi düzleştirme
3. Yumuşak kıllı fırçayla doğru teknik eğitimi
4. Sigara ve diş sıkma gibi risk etkenlerinin kontrolü
5. Hassasiyet için flor vernik veya koruyucu dolgu
6. Çekilme sürüyorsa ya da kök belirgin açıksa diş eti grefti

Derin temizlik neyi değiştirir?

Diş eti hastalığı varsa hekim, kök yüzeyi düzleştirme denen derin temizlikle cepteki taşı temizler. İşlem sırasında ağrı hissetmezsiniz, çünkü hekim bölgeyi önceden uyuşturur. Temizlik sonrası pürüzsüz kalan kökte bakteri kolay birikmez, yani iltihap geriler. Böylece kemik kaybı yavaşlar ve çoğu hastada çekilme durur. Aşamaları diş taşı temizliği sayfamızda anlattık.

Kök hassasiyetini ne azaltır?

Açıkta kalan kökte mine tabakası yoktur; bu yüzden kök uyaranlara karşı daha savunmasızdır. Hekim bu yüzeye flor vernik ya da hassasiyet giderici ajanlar sürebilir. Diş boynunda belirgin aşınma varsa ince bir kompozit dolguyla bölgeyi kapatır. Buna ek olarak evde düzenli kullanacağınız düşük aşındırıcılı bir macun şikâyeti hafifletir.

Diş Eti Grefti Ne Zaman Gerekir?

Kök yüzeyi belirgin biçimde açıldıysa ya da çekilme temizliğe rağmen sürüyorsa hekim greft önerir. Amaç kökü örtmek, hassasiyeti azaltmak ve diş etini kalınlaştırmaktır. Böylece ileride yeni çekilme riski de düşer. Greft, diş eti çekilmesi tedavisinin cerrahi basamağıdır; hekim çoğunlukla tek seansta tamamlar.

Bağ dokusu grefti hangi aşamalardan oluşur?

Hekim önce bölgeyi uyuşturur ve çekilen dişin çevresinde diş etini nazikçe gevşetir. Sonra damağın iç yüzeyinden ince bir bağ dokusu parçası alır. Bu parçayı kökün üzerine yerleştirip ince dikişlerle sabitler. Bir Cochrane derlemesi kök örtme yöntemlerini 48 randomize çalışmada karşılaştırdı. Buna göre kökü örterken sağlam diş eti bandını da genişletmek isteniyorsa bağ dokusu grefti hafif üstünlük sağlıyor. Ön dişlerde estetik kaygınız varsa diş eti estetiği sayfamıza da göz atın.

Greft ameliyatından sonra iyileşme nasıl ilerler?

İlk birkaç gün damakta ve tedavi bölgesinde hafif ağrı ve şişlik olabilir. Ama hekimin önerdiği ağrı kesici ve soğuk kompres bu dönemi kolaylaştırır. Dikişleri hekim çoğunlukla bir ila iki hafta sonra alır. Bu sürede tedavi bölgesini fırçalamayın, yumuşak yiyecekler seçin ve sigaradan uzak durun.

Çekilen Diş Eti Geri Gelir mi?

Hayır, çekilen diş eti kendiliğinden eski seviyesine dönmez. Kaybolan doku yeniden büyümez; ama doğru tedaviyle çekilmenin ilerlemesi durur. Kök açık kaldıysa çekilen diş etinin tedavisi greftle sürer. Greft, kökü kısmen ya da tamamen örtebilir. Sonucu en çok diş aralarındaki kemik seviyesi belirler. Yani bu kemik sağlamsa tam örtme şansı yüksektir.

Bitkisel kürler ve yağ çekme işe yarar mı?

Bazı kaynaklar bitkisel karışımların ve kekik yağının diş etini geri getirdiğini iddia eder. Ama bu iddiayı destekleyen sağlam bir bilimsel kanıt yoktur; yağ çekme için de durum aynıdır. Üstelik seyreltilmeden sürülen bazı uçucu yağlar diş etini tahriş edebilir. Dolayısıyla bu ürünlere güvenip tedaviyi ertelemek, kemik kaybına ilerleme fırsatı verir.

İleri Derecede Diş Eti Çekilmesi Tedavisinde Hangi Seçenekler Var?

Çekilme ilerlediğinde çoğu zaman dişi taşıyan kemik de kaybolur. Hekim önce iltihabı kontrol altına alır. Sonra kemik ve diş eti için cerrahi seçenekleri değerlendirir. Rejeneratif yöntemler uygun kemik kusurlarında kaybı kısmen onarabilir. Kısacası ileri derecede diş eti çekilmesi tedavisi birkaç aşamalı bir plan gerektirir. Çok ileri vakalarda ise dişin çekimi ve implant seçeneği de gündeme gelir.

Kemik grefti kimlere uygundur?

Bazı dişlerde kemik kaybı dikey yönde, derin bir çukur biçimindedir. Bu nedenle hekim bu kusurlarda kemik grefti ve koruyucu bir zarla kaybı onarmayı dener. Ama bu yöntem her kusurda işe yaramaz; uygunluğu röntgen ve cep ölçümleri belirler. Uygulamanın ayrıntılarını kemik grefti sayfamızda anlattık.

Diş Eti Çekilmesi Tedavisinden Sonra Neye Dikkat Etmelisiniz?

Kalıcı sonucun anahtarı, çekilmeye yol açan alışkanlığı bırakmak ve kontrolleri aksatmamaktır. Örneğin yumuşak kıllı fırçayı diş etine bastırmadan, küçük dairesel hareketlerle kullanın. Diş aralarını her gün diş ipi ya da ara yüz fırçasıyla temizleyin. Ayrıca sigarayı bırakmak ve hekiminizin belirlediği aralıklarla kontrole gelmek sonucu korur.

Diş sıkıyorsanız gece plağı gerekir mi?

Gece diş sıkan hastalarda hekim, dişleri aşırı yükten koruyan şeffaf bir plak önerebilir. Plak çekilmeyi tek başına geri çevirmez; ama diş boynundaki aşınmayı ve kırılmaları sınırlar. Böylece greft bölgesine binen yük de azalır.