20’lik Diş Çekimi Sonrası

20’lik Diş Çekimi Sonrası İlk 24 Saatte Ne Olur?

Diş çekildikten hemen sonra boşluğu bir kan pıhtısı doldurur. Bu pıhtı, kemiği ve sinir uçlarını örten doğal bir yara örtüsüdür. Dolayısıyla ilk günün tek hedefi onu yerinde tutmaktır. Bununla birlikte gömülü ya da yatık bir 20’lik, basit bir diş çekimine göre birkaç gün daha geç iyileşebilir.

Tamponu ne kadar süre ısırmalısınız?

Hekiminizin 20’lik yaş dişi çekimi sonunda yerleştirdiği tamponu yaklaşık yarım saat sıkıca ısırın. Sonra nazikçe çıkarın; tükürüğün birkaç saat pembe görünmesi normaldir. Kanama yeniden başlarsa önce temiz, nemli bir gazlı bezi bölgeye koyup en az 10 dakika bastırın. Buna rağmen durmuyorsa hekiminizi arayın.

Pıhtıyı ne yerinden oynatır?

20’lik diş çekiminden sonra pipetle içmek, sigara içmek ve sık sık tükürmek ağızda emme etkisi yaratır. Bu yüzden ilk gün bu üç alışkanlığa kesinlikle ara verin. Ağzınızı gargarayla çalkalamak ve boşluğu dilinizle yoklamak da pıhtıyı gevşetebilir. Kısacası çekim bölgesine ilk 24 saat hiç dokunmamak en etkili korumadır.

Pıhtı

Çekim boşluğunu dolduran, kemiği ve sinir uçlarını örten kan kümesi; iyileşmenin ilk basamağı.

Kuru soket (alveolit)

Pıhtının erken çözülmesi ya da yerinden çıkmasıyla boşluktaki kemiğin açıkta kalması; şiddetli ağrıya yol açar.

Fibrin

İkinci günden itibaren yara yüzeyinde beliren beyazımsı-sarımsı iyileşme dokusu; iltihap değildir.

Trismus

Çekime yakın çiğneme kaslarındaki geçici gerginlik nedeniyle ağzın tam açılamaması.

Eriyen dikiş

Birkaç gün ile birkaç hafta içinde kendiliğinden kaybolan, alınması gerekmeyen dikiş malzemesi.

Şişlik ve Ağrı Kaç Gün Sürer?

20’lik diş çekimi sonrası yanaktaki şişlik çoğu zaman ikinci ya da üçüncü günde zirve yapar. Sonra her gün biraz geriler. NHS’ye göre ağrı ve şişlik bir iki gün içinde hafiflemeye başlar, ama tamamen geçmeleri iki haftayı bulabilir. Yanakta hafif morarma da olağan seyrin parçasıdır.

Şişlik neden ikinci gün artar?

Çünkü vücut, yarayı onarmak için bölgeye daha fazla kan ve sıvı gönderir. Bu doğal tepki birkaç gün içinde zirveye çıkar, sonra kendiliğinden söner. Çekim gününde buz torbasını ince bir beze sarıp yanağınıza on beş dakika koyun ve ardından bir süre ara verin. Gömülü diş çekimi gibi kemiğin açıldığı işlemlerde şişlik biraz daha belirgin seyredebilir.

Ağzınızı açmakta zorlanıyorsanız

Alt çenedeki 20’lik dişler çiğneme kaslarının hemen yanında yer alır. Bu nedenle çekimden sonra kaslar geçici bir gerginlik yaşar ve ağız tam açılmaz. Kısıtlılık genellikle bir iki haftada geçer. Ama sertlik giderek artıyorsa ya da ateş eşlik ediyorsa beklemeyin; çene ağrısı belirtilerinizi hekiminizle paylaşın.

20’lik Diş Çekimi Sonrası Ne Yenir?

Önce lokal anestezinin geçmesini bekleyin, sonra soğuk ya da ılık, çiğneme gerektirmeyen yiyeceklerle başlayın. İlk iki gün yoğurt, süzme çorba ve püre gibi kaşıkla yenen besinler idealdir. Lokmaları çekim yapılmayan tarafa alın. Diş eti rahatladıkça menüyü birkaç gün içinde yavaş yavaş normale döndürebilirsiniz.

Çekim gününün menüsü

Örneğin yoğurt, ayran, muhallebi, patates püresi ve ılık mercimek çorbası çekim gününde rahat tüketilen seçeneklerdir. Ertesi gün yumurta, iyice pişmiş sebze, makarna ve muz menüye katılabilir. Sütlü içecekleri pipet yerine bardaktan yudumlayın, çünkü pipetin yarattığı emme pıhtıyı oynatabilir.

Uzak durmanız gereken yiyecekler

Kuruyemiş, cips, leblebi, çekirdek ve sert kabuklu ekmek hem yarayı tahriş eder hem de boşluğa kaçabilir. Benzer şekilde acılı ve ekşi yiyecekler iyileşen dokuyu yakabilir. Öte yandan çok sıcak çay, kahve ve çorba ilk gün kanamayı artırabilir. Alkole de birkaç gün, özellikle ağrı kesici kullanırken ara verin.

Pirinç ve susam gibi küçük taneler

Bulgur, pirinç, susam ve haşhaş gibi küçük taneler çekim boşluğuna kolayca yerleşir. Ama kürdan ya da parmakla kurcalamayın; ertesi günden itibaren ılık tuzlu suyla nazikçe çalkalamak çoğu zaman yeterlidir.

Çekim Bölgesini Nasıl Temiz Tutmalısınız?

20’lik diş çekimi sonrası ağız temizliği iyileşmeyi hızlandırır, ama ilk gün çekim bölgesine fırça ya da gargara değmemelidir. Ertesi günden itibaren diğer dişlerinizi her zamanki gibi fırçalayın. Yemeklerden sonra ağzınızı ılık tuzlu suyla nazikçe çalkalayın. Hekiminiz antiseptik bir gargara verdiyse onu önerilen sürede kullanın. Özetle ilk haftanın bakım düzeni şu adımlardan oluşur.

1. İlk 24 saat ağzınızı çalkalamayın, tükürmeyin ve pipet kullanmayın.
2. Tuzlu suyla çalkalarken suyu tükürmek yerine başınızı eğip lavaboya akıtın.
3. Çekim bölgesini ilk günlerde fırçalamayın; komşu dişleri yumuşak kıllı fırçayla temizleyin.
4. Ağrı kesiciyi hekiminizin önerdiği doz ve aralıkla alın; ağrı artmadan önce almak işinizi kolaylaştırır.
5. Uyurken başınızı fazladan bir yastıkla yükseltin, böylece şişlik sabaha daha az birikir.
6. Ağır egzersiz, sauna ve sıcak banyoya birkaç gün ara verin, çünkü artan kan basıncı kanamayı yeniden başlatabilir.
7. Sigarayı en az 48–72 saat, mümkünse yara kapanana kadar bırakın.

İşe, okula ve spora dönüş

Çoğu kişi ertesi gün masa başı işine ya da okuluna dönebilir. Bununla birlikte zor bir cerrahi çekimden ya da genel anesteziden sonra bir ila üç gün dinlenmek gerekebilir. Spora dönmek içinse önce ağrı ve şişliğin belirgin biçimde geçmesini bekleyin.

Kuru Soketi Nasıl Tanırsınız?

Alveolit olarak da bilinen kuru soket, pıhtı erken kaybolduğunda kemiğin açıkta kalmasıdır. Yani asıl belirti, azalması beklenen ağrının ikinci ile dördüncü gün arasında yeniden artmasıdır. Üstelik zonklama çoğu zaman kulağa ya da şakağa vurur. Buna ek olarak ağızda kötü bir tat, belirgin koku ve boş görünen bir çekim yeri de tabloya eşlik edebilir.

“Rutin diş çekimlerinde kuru soket sıklığı %0,5 ile %5 arasındadır; alt 20’lik dişlerin çekiminde bu oran %1 ile %37,5 arasında değişir. Olguların %95–100’ü ilk hafta içinde başlar.”

Kolokythas A, Olech E, Miloro M. Alveolar osteit: kavramlar ve tartışmalar üzerine kapsamlı derleme. International Journal of Dentistry, 2010.

Riski kimler için daha yüksek?

Sigara içenlerde, daha önce kuru soket geçirenlerde ve zorlu alt çene çekimlerinde risk daha yüksektir. Örneğin aynı derlemenin aktardığı bir çalışmada günde yarım paket sigara içenlerde oran %12’ye çıkmış, içmeyenlerde %2,6’da kalmıştır. Bu yüzden 20’lik diş çekimi sonrası ilk günlerde sigaraya ara vermek, alabileceğiniz en etkili önlemdir.

Çekim Yerindeki Beyaz Doku Normal mi?

Çoğu zaman normaldir. İkinci günden itibaren boşlukta beliren beyaz ya da sarımsı tabaka, fibrin denen iyileşme dokusudur. İltihap anlamına gelmez; aksine yaranın kapanmaya başladığını gösterir. Buna karşın kötü tat, artan ağrı, şişlik ve ateşle birlikte gelen akıntı enfeksiyon işareti olabilir. Birkaç günü aşan ağız kokusu da kontrol gerektirir. Bu nedenle emin değilseniz fotoğraflara değil, hekiminizin muayenesine güvenin.

Gün gün çekim yerinin görüntüsü

Yirmilik diş çekimi sonrası ilk gün boşlukta koyu kırmızı bir pıhtı görürsünüz. Sonra, ikinci ile dördüncü gün arasında yüzey beyazımsı bir renk alır. Eriyen dikişler bu sürede kaybolur; diğerlerini hekim genellikle 7–10. günde alır. Diş eti birkaç hafta içinde boşluğun üzerini kapatır, ama kemiğin içeriden dolması aylar sürer. Aynı şekilde ağızdaki cerrahi yaralar implant sonrası iyileşme sürecinde de bu evrelerden geçer.

20’lik Diş Çekimi Sonrası Hangi Durumlar Acildir?

Durmayan kanama, üçüncü günden sonra büyüyen şişlik ve yüksek ateş aynı gün muayene gerektirir. Yutkunmada ya da nefes almada zorluk varsa beklemeden acil servise gidin. Aynı şekilde göz altına veya boyuna yayılan şişlik de acil bir durumdur. Bu tablolar nadirdir, ama erken müdahale sorunu çoğu zaman kolayca çözer.

Uyuşukluk ertesi gün de sürüyorsa

Alt 20’lik dişlerin kökleri, dudağa ve dile his veren sinirlere yakın olabilir. Bu yüzden ertesi güne uzanan uyuşukluk ya da karıncalanma hissini hekiminize mutlaka bildirin. Bununla birlikte bu tür his değişiklikleri çoğunlukla geçicidir ve haftalar içinde düzelir.